လူ႔အခြင့္အေရး, သတင္း, အင္တာဗ်ဴး, အစိုးရအဖြဲ႔, ႏိုင္ငံေရး

လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ဖြဲ႔စည္းျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ HRDP ကို ေမးျမန္းျခင္း


အံ့ဘုန္းျမတ္ (၆ စက္တင္ဘာ ၂၀၁၁) (ဒီဗြီဘီ)

အစိုးရသစ္က ဒီလ ၅ ရက္မွာ အဖြဲ႔၀င္ ၁၅ ဦးပါ၀င္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအမ်ိဳးသား လူ႔အခြင့္အ ေရးေကာ္မရွင္ကို ဖြဲ႔စည္းလိုက္ပါတယ္။

၂၀၀၈ ဖဲြ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒပါ ႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ မူလအခြင့္အေရးေတြ ျမႇင့္တင္ ေရး၊ ကာကြယ္ေရး ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ဒီေကာ္မရွင္ကို ဖြဲ႔စည္းတာလို႔ အစိုးရေၾကညာခ်က္က ဆုိပါတယ္။

ေကာ္မရွင္ရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ေတြအျဖစ္ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္မယ့္သူေတြဟာ စစ္အစိုးရ လက္ထက္တုန္းက ျမန္မာ့လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ခုခံကာကြယ္ေျပာဆိုခဲ့ သူေတြ အမ်ားစုပါ၀င္ေနတဲ့အေပၚ ေ၀ဖန္မႈေတြရွိေနပါတယ္။

ျပည္တြင္းျပည္ပ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔အစည္းေတြကေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ ဖြဲ႔စည္းတာကို အျပဳသေဘာေဆာင္ ႀကိဳဆိုသူရွိသလို ဒီေကာ္မရွင္ရဲ႔ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မႈအေပၚ သံသယရွိေနသူလည္း ရွိပါတယ္။

ဒီေကာ္မရွင္ဖြဲ႔စည္းတဲ့ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရးကာကြယ္ျမႇင့္တင္သူမ်ား ကြန္ရက္ (HRDP-Human Rights Defenders and Promoters network) ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဦးေမာင္ေမာင္ေလးကုိ ေမးျမန္းထားပါတယ္။

အစိုးရသစ္က  လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္တရပ္ ဖြဲ႔စည္းလိုက္တဲ့အေပၚ ဦးေမာင္ေမာင္ေလး တို႔ အျမင္သေဘာထား ဘယ္လိုရွိလဲ။

“အခုေပၚေပါက္လာတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္က တကယ္ပဲ လူ႔အခြင့္အေရးေတြကို တုိးတက္ျဖစ္ေပၚလာဖုိ႔၊ လူ႔အခြင့္အေရး  ခ်ဳိးေဖာက္ခံေနရမႈေတြကို တကယ္ အကာအ ကြယ္ေပးဖုိ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ဖဲြ႕တာလား၊ တကယ္ေရာ အဲဒီအဖဲြ႕အစည္းေတြက လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ပါ့မလားဆုိတာ က်ေနာ္တုိ႔ အမ်ားႀကီးေစာင့္ၾကည့္ရမွာပါ။ ေနာက္တခ်က္က အစုိးရက လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို ဖာေထးဖုိ႔ ႏုိင္ငံတကာရဲ႔အျမင္ေတြကုိ ျငင္း ဆန္ဖုိ႔အတြက္ ဖဲြ႕ထားတဲ့ အဖဲြ႔အစည္းလားဆုိတာ အင္မတန္အေရးႀကီးပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ကေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကို ဗမာျပည္မွာ ေပၚလာတာကို မူအားျဖင့္ေတာ့ ႀကိဳဆုိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတုိ႔က အစုိးရအက်ဳိးအတြက္ လုပ္မွာလား။ လူအခြင့္အေရးနဲ႔ လူေတြရဲ႕ အေျခခံအခြင့္အေရးေတြအတြက္ တကယ္အက်ဳိးျပဳတဲ့ အလုပ္ေတြကုိ လုပ္မွာလား။ ဒါမွမဟုတ္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံရတဲ့ ကိစၥေတြကို တကယ္ အကာအကြယ္ေပးဖုိ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အသိတရားေတြကို တကယ္ျမႇင့္တင္တဲ့ အဖဲြ႔ႀကီးျဖစ္ဖုိ႔ဆုိတာေတာ့ အမ်ားႀကီး ေစာင့္ၾကည့္ရမွာပါ။”

ဒီေကာ္မရွင္က ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒအရ ႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ မူလအခြင့္အေရးေတြ ကို ကာကြယ္ျမႇင့္တင္ဖို႔လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဘယ္အတိုင္းအတာအထိမ်ား လုပ္ႏိုင္ေဆာင္ႏိုင္ပါ့ မလဲ။

“ဖဲြ႔စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒမွာကိုက စစ္တပ္နဲ႔ပတ္သက္လာတဲ့ အျဖစ္အပ်က္ကိစၥ မွန္သမွ်ကို စစ္တပ္အတြက္က်င့္သုံးမယ့္ တရားဥပေဒျပဳမ႑ိဳင္၊ တရားစီရင္ေရးမ႑ိဳင္ကေန ကို္င္ တြယ္ခြင့္ရွိတာကို၊ ဒီအမႈေတြဆို အရပ္သား႐ုံးေတြေတာင္ ေရာက္ခြင့္မွ မရွိဘူး။ ဖဲြ႔စည္းပုံ အေနအထားအရကို လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ လုပ္ႏုိင္ဖုိိ႔ဆိုတာ အင္မတန္ အခက္အခဲေတြ႔မွာပါ၊ လုပ္ႏုိင္လိမ့္မယ္လို႔ မထင္ပါဘူး။

“ေနာက္တခ်က္က လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ ေပၚေပါက္လာတာက ဘာလုပ္မလုိ႔ လဲဆုိေတာ့ ဖဲြ႔စည္းပုံအေျခခံဥပေဒထဲမွာ ပါတဲ့ အခန္း ၈ မွာ ႏုိင္ငံသားမ်ားရဲ႕ မူလတာ၀န္ ႏွင့္ အခြင့္အေရးမ်ားဆုိတဲ့ အခန္းေပါ့၊ အဲ့ဒီအတုိင္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ေျပာတယ္၊ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ဆုိရင္ ဒီအခန္း ၈ မွာ ျပ႒ာန္းထားတာကုိ က ႏုိင္ငံသားေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြကို ပုံစံမ်ိဳးစုံနဲ႔ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ထိန္းခ်ဳပ္ထားတာေတြ ပါ တယ္၊ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ မညီတဲ့ကိစၥေတြ အမ်ားႀကီးရွိိေနတယ္၊ အဲဒီမွာတင္ သူတုိ႔ ရဲ႕ လုပ္ႏုိင္မႈအေနအထားက ပိုၿပီးအလွမ္းကြာသြားမယ္လုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ ထင္ပါတယ္။”

ဒီေကာ္မရွင္အေနနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ လူ႔အခြင့္ေရးဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြထဲက ဘယ္လိုကိစၥရပ္ေတြကို ပထမဆံုး ေျဖရွင္းႏိုင္ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ထင္မိလဲ။

“သူတုိ႔ေျဖရွင္းရမယ့္ကိစၥက ႏုိင္ငံေရးအယူအဆေတြ မေျပာခင္၊ က်ေနာ္တုိ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အေနနဲ႔ေျပာရင္ မိမိရဲ႕ လြတ္လပ္စြာစုေ၀းပိုင္ခြင့္ကိုေသာ္လည္းေကာင္း၊ မိမိရဲ႕လြတ္လပ္စြာ ထင္ျမင္ယူဆပိုင္ခြင့္ကိုေသာ္လည္းေကာင္း၊ မိမိရဲ႕ လြတ္လပ္စြာ ေ၀ဖန္မႈကိုေသာ္လည္း ေကာင္း ျပဳက်င့္ခဲ့လို႔ လက္ရွိေထာင္ထဲမွာရွိေနတဲ့ အက်ဥ္းသားေတြကို ခ်က္ခ်င္းလႊတ္ရမွာ ေပါ့၊ ယုံၾကည္ခ်က္ေၾကာင့္၊ လူ႔အခြင့္အေရးေၾကာင့္၊ ႏုိင္ငံေရးေၾကာင့္ အက်ဥ္းက်ေနသူ ေတြကုိ ခ်က္ခ်င္းလႊတ္ေပးရမယ္။ ဒါဆုိရင္ေတာ့ ပထမဆင့္အေနနဲ႔ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္ခံေနရတဲ့ အခ်က္တခ်က္ကို ကုစားေပးႏုိင္တဲ့ အခ်က္ျဖစ္မွာပါ။

“အျခားအလားတူ ကိစၥေလးေတြ ဗမာျပည္မွာ အမ်ားႀကီးရွိိေသးတယ္။ ပထမဆုံး အဲဒီအခ်က္ကို လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။ တျခားကိစၥေတြက ေျပာရမယ္ဆုိရင္ ဥပမာ၊ ဖဲြ႔စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒကေနစၿပီး ျပည္တြင္းျပ႒ာန္းတဲ့ ဥပေဒအမ်ားစုက လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ မညီတဲ့ ကိစၥေတြ ရွိတယ္။ အဲဒီကိစၥေတြကို အခု အသစ္ေပၚေပါက္လာတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မ ရွင္အေနနဲ႔ ဗမာျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ဥပေဒေတြကို ကုလသမဂၢလူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာ တမ္းႀကီးနဲ႔အညီ   ဥပေဒေတြကို ျပဳျပင္သင့္တာ၊ ျပင္ဆင္သင့္တာ၊ ေျပာင္းလဲသင့္တာေတြ ဒုတိဆင့္အေနနဲ႔ လုပ္ရပါလိမ့္မယ္။”

အမ်ဳိးသားအဆင့္လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္၀င္ျဖစ္လာတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ အစိုးရအဖြဲ႔ကိုေရာ ဦးေမာင္ေမာင္ေလးတုိ႔အေနနဲ႔ ဘာေတြမ်ား တိုက္တြန္းေျပာၾကားလိုတာေတြ ရွိမလဲ။

“လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ဆုိတဲ့ ေခါင္းစဥ္ေအာက္မွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္မယ့္ ပညာရွိပုဂၢိဳလ္မ်ားကို ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ဒီအဖဲြ႔အစည္းကိုေသာ္လည္းေကာင္း က်ေနာ္တုိ႔ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔အစည္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ဗမာျပည္မွာျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ ျပႆနာအားလုံးကို ဘက္လုိက္မႈေတြ၊ ခ်ဥ္းကပ္မႈေတြ ကင္းကင္းရွင္းရွင္းနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အျမင္၊ အဓိကအားျဖင့္ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးျဖစ္တဲ့ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရးေၾကညာ စာတမ္းႀကီးကုိ သူတုိ႔အေနနဲ႔ လက္ကုိင္ျပဳေစခ်င္ပါတယ္။ အဲေၾကညာစာတမ္းမွာပါ၀င္တဲ့၊ အျမင္ေတြ၊ အေတြးအေခၚေတြနဲ႔ အညီ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က အဲဒီအဖဲြ႔အသီး သီးကုိ ေမတၱာရပ္ခံခ်င္ပါတယ္။

“အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရး အခ်က္ ၃၀ ထဲက အပုိဒ္ေတြအရ ဒီကိစၥေတြ ျပဳျပင္ေပးဖုိိ႔၊ ေျပာင္းလဲေပးဖုိိ႔ အစိုးရအေနနဲ႔ ဒီကိစၥေတြမွာ အဓိက လုပ္သင့္ပါတယ္။ အဲဒါေတြ လုပ္ႏုိင္ မယ္ဆုိရင္ က်ေနာ္တုိ႔ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးျပႆနာတင္ မဟုတ္ဘူး။ တျခား ႏုိင္ငံေရးျပႆနာ၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးျပႆနာေတြပါ ေျဖရွင္းႏုိင္တဲ့လမ္းေၾကာင္းေပၚကို ေရာက္လာလိမ့္မယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစုိးရအေနနဲ႔ ဒီကိစၥေတြကို ေဆာင္ရြက္ သင့္ပါတယ္။ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔လည္း တုိက္တြန္းခ်င္ပါတယ္၊ အႀကံေပးခ်င္ပါတယ္။”

Advertisements

About ahuntphonemyat

Journalist.

Discussion

No comments yet.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Categories

%d bloggers like this: